Buitenlands diploma? Een waardering kost €148,83 en garandeert geen baan

Heb je een diploma uit het buitenland en wil je daarmee in Nederland werken of verder studeren? Dan kun je dat diploma officieel laten vergelijken met een Nederlands diploma. Dat heet een diplomawaardering. Voor de meeste diploma's uit het hoger onderwijs of voortgezet onderwijs regel je dit bij Internationale Diplomawaardering (IDW), het loket van Nuffic. Zo'n waardering kost €148,83 en zegt iets over het niveau van je diploma, maar het is geen garantie op een studieplek of een baan.

Wat een diplomawaardering precies is

Volgens Nuffic beschrijft een diplomawaardering "met welke Nederlandse opleiding of Nederlands diploma uw buitenlandse diploma of opleiding vergelijkbaar is". Je krijgt dus een advies over het niveau: bijvoorbeeld dat jouw buitenlandse bachelor overeenkomt met een Nederlands hbo-diploma. Dat advies is bedoeld om aan een opleider of werkgever te laten zien wat je diploma in Nederlandse termen waard is.

Belangrijk om te weten: het is een advies, geen erkenning met rechten. Nuffic schrijft het zo: "Een diplomawaardering is niet juridisch bindend. Dit betekent dat Nederlandse universiteiten en hogescholen zelf bepalen welke studenten ze toelaten. En Nederlandse werkgevers beslissen wie ze in dienst nemen." Een positieve waardering opent dus deuren, maar niemand is verplicht die te accepteren.

Hoe je een waardering aanvraagt

De aanvraag loopt volledig online, via mijn-idw.nl. Je maakt een account, vult je gegevens in en levert je documenten digitaal aan. IDW meldt daarover: "U hoeft dus geen (originele/gewaarmerkte/gelegaliseerde) documenten op te sturen per post." De stappen zijn:

1. Je start de aanvraag en uploadt je diploma's en cijferlijsten in je account.
2. Je betaalt €148,83 via een link die je per e-mail krijgt.
3. Je volgt de voortgang in je account. Soms vraagt IDW om extra documenten.
4. Je downloadt de uitkomst zodra die klaar is.
5. Ben je het niet eens met de uitkomst, dan kun je binnen 6 werkweken na de datum op je waardering een klacht indienen via Mijn IDW.

Houd rekening met vertraging. IDW meldt op zijn site: "Wij ontvangen op dit moment veel aanvragen voor diplomawaarderingen. Hierdoor duurt de behandeling van aanvragen langer." De eerste controle of je aanvraag compleet is, gebeurt momenteel ongeveer 6 werkweken na indiening. Is je aanvraag compleet, dan volgt daarna de inhoudelijke beoordeling, die op dit moment nog eens ongeveer 10 werkweken duurt. Reken dus niet op een snelle uitkomst en dien je aanvraag ruim op tijd in, zeker als een opleider of werkgever ernaar vraagt.

Mbo of vmbo: naar SBB, niet naar Nuffic

Gaat het om een diploma op mbo- of vmbo-niveau, dan is niet Nuffic maar SBB de aangewezen partij. SBB noemt zichzelf "the centre of expertise for foreign and Dutch VET diplomas": het expertisecentrum voor buitenlandse en Nederlandse beroepsdiploma's. Werk je bijvoorbeeld als monteur, kok of verzorgende en heb je je vakdiploma in het buitenland gehaald, dan vraag je de vergelijking daar aan in plaats van bij Nuffic.

Gereglementeerd beroep? Dan is waarderen niet genoeg

Voor een aantal beroepen volstaat een diplomawaardering niet. De Rijksoverheid maakt het onderscheid scherp: "Iemand mag alleen een gereglementeerd beroep uitoefenen als hij hiervoor een nationaal diploma heeft gehaald." Bij die beroepen, denk aan leraar, verpleegkundige, advocaat of tolk, heb je een formele erkenning nodig in plaats van alleen een waardering. Die erkenning vraag je aan bij de organisatie die over dat specifieke beroep gaat, niet bij Nuffic of SBB. Werk je bijvoorbeeld in de zorg, dan loopt dat via het BIG-register. Wil je een Nederlandse titel zoals ing., mr., drs. of dr. voeren, dan is DUO de instantie die daarover beslist.

Twijfel je of jouw beroep gereglementeerd is, zoek dat dan eerst uit voordat je geld uitgeeft aan een diplomawaardering die voor jouw situatie niet het juiste document oplevert. Kijk ook of je met evc je werkervaring naast je diploma zichtbaar kunt maken, want dat traject staat los van diplomawaardering en kan een aanvulling zijn.

Wat je nu doet

Bepaal eerst op welk niveau jouw diploma zit en of je beroep gereglementeerd is. Is dat niet zo en gaat het om hoger onderwijs of voortgezet onderwijs, vraag dan een diplomawaardering aan via mijn-idw.nl en reken op €148,83 en meerdere weken wachttijd. Gaat het om een mbo- of vmbo-diploma, dan begin je bij SBB. Is je beroep wel gereglementeerd, zoek dan eerst de beroepsorganisatie of het register op dat over jouw vak gaat, zodat je niet het verkeerde traject doorloopt.