Gratis beter leren lezen, rekenen of computeren: hier kun je terecht

Wil je beter leren lezen, schrijven, rekenen of werken met een computer en smartphone? Daarvoor hoef je meestal niets te betalen. Volgens de Rijksoverheid krijgen gemeenten ieder jaar ongeveer €85 miljoen om inwoners cursussen basisvaardigheden aan te bieden. Via de bibliotheek, het Informatiepunt Digitale Overheid en een Taalhuis of Taalpunt in de buurt kun je gratis hulp krijgen of een cursus volgen. Dit is waar je op 12 september 2026 terechtkunt en hoe je je aanmeldt.

Voor wie dit is

Volgens de Rijksoverheid hebben ongeveer 3 miljoen Nederlanders moeite met lezen, rekenen, schrijven en/of het gebruiken van een computer of smartphone. Die vaardigheden heb je nodig om een formulier in te vullen, een brief te begrijpen of een baan te vinden en te houden. Zoek je werk, wil je doorgroeien of wil je na jaren thuis weer aan de slag, dan kan een cursus basisvaardigheden de eerste stap zijn voordat je aan een vakopleiding begint.

Informatiepunt Digitale Overheid: hulp bij DigiD en formulieren

In de meeste bibliotheken zit een Informatiepunt Digitale Overheid (IDO). Daar helpt een medewerker je met vragen over bijvoorbeeld toeslagen, belastingen, DigiD, AOW, werk, uitkering, rijbewijs en zorg. De site Digitale Overheid noemt de hulp laagdrempelig, gratis en voor iedereen toegankelijk. Volgens Bibliotheek.nl hoef je er geen lid van de bibliotheek voor te zijn.

Het IDO helpt ook bij praktische computervragen, zoals apps installeren en accounts aanmaken. Bij ingewikkelde of persoonlijke vragen verwijzen de medewerkers je door naar een organisatie in de buurt. In december 2025 waren er in Nederland 871 van deze punten, ook steeds vaker buiten de bibliotheek, bijvoorbeeld in wijkgebouwen.

Veertien overheidsorganisaties werken mee, waaronder UWV, DUO, de Belastingdienst, Toeslagen, het CBR en de SVB. Een vraag over werk of je uitkering kun je daar dus ook stellen.

Cursussen in de bibliotheek: Klik & Tik en Digisterker

Wil je het zelf leren in plaats van alleen geholpen worden? Bibliotheken bieden twee bekende cursussen aan:

• Klik & Tik is voor wie de basis wil leren: e-mailen via computer, tablet of telefoon, iets opzoeken of kopen op internet, bestanden downloaden en berichtjes op social media zetten.
• Digisterker gaat over websites van de overheid: een DigiD aanvragen en gebruiken, afspraken maken via internet, formulieren invullen en inloggen op bijvoorbeeld MijnOverheid.

Volgens de Rijksoverheid zijn cursussen in de bibliotheek vaak gratis. Soms wordt een kleine bijdrage gevraagd. Binnenlopen voor advies is altijd gratis. Vraag bij je eigen bibliotheek wanneer de volgende cursus start, want het aanbod en de data verschillen per plaats.

Taal en rekenen: aanmelden via één gratis nummer

Voor lezen, schrijven, rekenen en gesprekken voeren helpt Stichting Lezen en Schrijven je aan een cursus in de buurt. Dat kan op twee manieren:

1. Bellen naar het gratis nummer 0800 - 023 44 44.
2. Online aanmelden via ikwilleren.nl. Je kruist aan wat je wilt leren, bijvoorbeeld rekeningen begrijpen, een brief of cv schrijven, online formulieren invullen of een gesprek bij de dokter voeren.

Je gegevens gaan met jouw toestemming naar een Taalhuis of Taalpunt bij jou in de buurt. Die neemt daarna contact met je op. Op de site staat: "Leren kan vaak gratis, bij jou in de buurt."

Een vraag over je telefoon of computer: DigiHulplijn

Loop je thuis vast met je computer, smartphone, internet of een digitale dienst? Dan kun je volgens de Rijksoverheid gratis bellen met de DigiHulplijn op 0800 1508. Dat is handig als je niet naar de bibliotheek kunt of eerst een snelle vraag hebt.

Wie betaalt?

Gemeenten krijgen voor deze cursussen geld van het Rijk via de Wet educatie en beroepsonderwijs (WEB). Daarnaast krijgen Stichting Lezen en Schrijven, Stichting ABC en Taalhuizen subsidie van de Rijksoverheid. Voor jou betekent dat: gratis of een kleine eigen bijdrage. Vraag vooraf altijd na of er kosten zijn, want dat verschilt per plaats en aanbieder.

Wil je daarna verder met een online cursus in je eigen tempo, kijk dan bij gratis online cursussen. Wil je eerst iemand spreken over werk en scholing, dan is gratis ontwikkeladvies een goede volgende stap.

Wat je nu doet

Kies wat bij je vraag past. Heb je nu een formulier of DigiD-probleem, loop dan binnen bij het Informatiepunt Digitale Overheid in je bibliotheek; een pas heb je niet nodig. Wil je beter leren lezen, schrijven of rekenen, bel dan gratis 0800 - 023 44 44 of meld je aan via ikwilleren.nl, dan belt een Taalhuis of Taalpunt je terug. Wil je leren computeren, vraag bij je bibliotheek naar de startdata van Klik & Tik of Digisterker. Ken je iemand die hier moeite mee heeft, geef dan het nummer door of ga samen langs.